Stilte leek in het begin een oplossing. Zolang ik niets zei, hoefde ik niets uit te leggen. Geen vragen, geen oordeel, geen confrontatie. Ik hield alles binnen en vertelde mezelf dat het tijdelijk was, dat ik later wel zou opruimen wat ik nu liet liggen. Maar stilte is geen pauzeknop. Het is een versneller.
Mijn naam is Joost. Sinds oktober 2024 ben ik betrokken bij de Rondkomers, waar ik vanuit mijn eigen ervaring lessen geef en me inzet voor verschillende initiatieven. In Geen Cent, Geen Schaamte schrijf ik eerlijk vanuit mijn eigen kijk over verschillende thema’s rondom schulden, voor wie ermee leeft en wie ermee werkt.
Door te zwijgen gaf ik ruimte aan aannames. Ik vulde voor anderen in wat zij zouden denken als ze wisten hoe het echt zat. Dat ze me zwak zouden vinden. Onverantwoordelijk. Mislukt. Die gedachten kwamen niet van hen, maar van mij. En toch liet ik ze bepalen hoe ik me gedroeg.
Hoe langer ik stil bleef, hoe moeilijker praten werd. Woorden raakten op, of leken ineens te groot. Ik begon gesprekken te vermijden waarin ik mezelf moest laten zien. Niet omdat iemand me daartoe dwong, maar omdat ik het niet aandurfde. Stilte werd een gewoonte, en die gewoonte vrat langzaam aan mijn leven.
Wat stilte met je doet, is dat het problemen groter maakt dan ze zijn. Niet financieel alleen, maar vooral mentaal. De onduidelijkheid, het uitstellen, het niet weten waar je staat, het put je uit. Ik merkte dat ik steeds minder energie had, minder overzicht, minder vertrouwen. Niet omdat er niets te doen was, maar omdat ik niets deed.
Op een gegeven moment moest ik toegeven dat deze stilte geen bescherming meer was. Het kostte me rust, relaties en toekomstperspectief. En dat besef was pijnlijk, want het legde iets bloot wat ik liever niet zag: ik was zelf onderdeel geworden van het probleem. Niet door wat mij was overkomen, maar door hoe ik ermee omging.
Dat inzicht was geen veroordeling, maar een kantelpunt. Verantwoordelijkheid nemen betekende niet mezelf de schuld geven, maar erkennen dat doorgaan zoals ik deed geen optie meer was. Dat ik moest kiezen: blijven zwijgen of beginnen met spreken. Blijven stilstaan of bewegen, hoe klein ook.
De eerste beweging was niet groot. Het was een keuze van binnen: ik ga dit niet langer alleen dragen. Stilte was jarenlang mijn reflex geweest, maar ik begon te begrijpen dat herstel begint met open zijn. Met woorden. Met eerlijkheid. Niet alles tegelijk, maar stap voor stap.
Stilte had me lange tijd in leven gehouden, dacht ik. Maar in werkelijkheid had het me langzaam leeggetrokken. Pas toen ik dat durfde toe te geven, ontstond ruimte voor iets anders. Voor helderheid. Voor hulp. Voor een begin.
Als stilte jouw manier is geworden om vol te houden, sta dan eens stil bij de prijs die je daarvoor betaalt. Voor jezelf, maar ook voor de mensen om je heen. Wat vandaag nog onuitgesproken blijft, wordt morgen zwaarder. Kies één ding dat je niet langer voor jezelf houdt. Eén woord, één gesprek, één stap. Want verandering begint niet met alles zeggen, maar met ophouden met zwijgen.
Herkenbaar, voor jou of voor iemand anders?
Je staat er niet alleen voor. De Rondkomers zijn er voor je.
